Chcemy, aby dziewczynka z zapałkami była szczęśliwa. Scenariusz lekcji w klasie czwartej

Baśń H. Ch. Andersena pt. "Dziewczynka z zapałkami" jest lekturą poruszającą, dlatego podczas jej omawiania należy uważać, aby nie wyzwalać w dzieciach dodatkowych, negatywnych emocji.

Współczucie, które uczniowie odczuwają w stosunku do literackiej bohaterki, można skierować ku żyjącym wokół nas ubogim, pokrzywdzonym ludziom. Temat lekcji skłania do wymyślenia innego, szczęśliwszego zakończenia, ale sugeruje też możliwość autentycznego działania - niesienia pomocy potrzebującym. Wydaje się to szczególnie ważne w przededniu świąt Bożego Narodzenia, gdy organizowane są liczne akcje charytatywne.

Cele lekcji

Po zakończeniu lekcji uczeń powinien:
- Umieć opowiedzieć historię dziewczynki z zapałkami,
- Umieć prostymi słowami opisać wygląd, zachowanie, uczucia i charakter dziewczynki,
- Rozwinąć wrażliwość, empatię i współczucie dla ludzi pokrzywdzonych, zwłaszcza dzieci,
- Umieć odpowiedzieć na pytanie, kto (lub co), jego zdaniem, jest odpowiedzialny za śmierć dziewczynki,
- Rozpoznać w życiu sytuacje podobne do losu baśniowej bohaterki,
- Umieć ocenić zachowania i postawy ludzkie wobec pokrzywdzonych i potrzebujących pomocy (w baśni),
- Ocenić swoje dotychczasowe zachowanie i postawę wobec cierpienia innych i podjąć decyzję niesienia pomocy,
- Rozwinąć wyobraźnię.

Uwagi dotyczące realizacji lekcji

Realizacja tematu w ciągu jednej godziny. Uczniowie zapoznają się z tekstem baśni w domu.

Metody, formy, techniki pracy

- metoda sześciu kapeluszy myślowych Edwarda de Bono
- praca w grupach
- praca indywidualna

Środki dydaktyczne

- plansza z wypisanymi zasadami pracy w grupie
- plansza ze wskazówkami dotyczącymi sposobu myślenia każdego z kapeluszy
- 26 kolorowych kapeluszy - wizytówek
- karty z poleceniami dla grup
- papier, flamastry
- odbitki ksero z poleceniami pracy domowej


Przebieg lekcji

1. Podanie celu lekcji, wyjaśnienie sposobu pracy, przypomnienie zasad pracy w grupach

2. Podział na grupy - losowanie kolorowych kapeluszy

3. Zapoznanie z metodą myślowych kapeluszy - odczytanie instrukcji dla grup.

- Biały kapelusz jest jak biały papier albo wydruk komputerowy - przekazuje informacje. W białym kapeluszu zbieramy informacje, stwierdzamy fakty, ustalamy dane. Włóżcie białe kapelusze i ustalcie fakty dotyczące świata przedstawionego w baśni. Określcie czas wydarzeń, miejsce wydarzeń, bohaterów oraz wydarzenia.
- Czerwony jest jak gorący płomień. Czerwony kapelusz odpowiada za uczucia, doznania, emocje. Włóżcie czerwone kapelusze i zróbcie listę uczuć, które dziewczynka z zapałkami przeżywała w zimową noc.
- Żółty kolor to promienie słońca, radość, ciepło i optymizm. Żółty kapelusz to szukanie zalet, jasnych, pozytywnych stron nawet w najtrudniejszej sytuacji. Włóżcie żółte kapelusze i zajmijcie się marzeniami bohaterki.
- Zieleń to roślinność, młode pędy, odradzanie na wiosnę, energia. Zielony kapelusz to poszukiwanie nowych rozwiązań, propozycje, oryginalne pomysły. Włóżcie zielone kapelusze i poszukajcie wyjścia z trudnej sytuacji, w której znalazła się dziewczynka. Co mogła zrobić, aby nie zmarznąć? Do kogo mogła zwrócić się o pomoc?
- Czarny kapelusz jest jak strój sędziego, a sędzia wszystko ocenia z największą surowością. Czarny kapelusz to surowa ocena, krytyczne spojrzenie na rzeczywistość. Włóżcie czarne kapelusze i zastanówcie się, kto był odpowiedzialny za śmierć dziewczynki? Co przyczyniło się do tego, że bohaterka zamarzła?
- Niebieski to kolor nieba. Niebieski kapelusz to myślenie o myśleniu, analizowanie, porównywanie. Włóżcie niebieskie kapelusze i zastanówcie się, czy baśń Andersena jest tylko fantastyczną opowieścią, czy jest w niej zawarta prawda -jaka? Czy jest to historia dotycząca bardzo odległych czasów, czy może odnosi się również do czasów, w których żyjemy? Uzasadnijcie swoją opinię.
-
4. Praca w grupach. Prezentacja jej wyników przez przedstawicieli grup

5. Rozmowa o tym, co czują czytelnicy baśni o dziewczynce z zapałkami, która doprowadzi do zapisania tematu lekcji (Chcemy, aby dziewczynka z zapałkami była szczęśliwa.)

6. Zapisanie notatki, którą będzie indywidualne dokończenie wypowiedzi: "Gdy spotkam na ulicy dziecko proszące o pomoc..."

7. Odczytanie kilku wypowiedzi

8. Praca domowa (do wyboru) :
a/ Opisz własnymi słowami jeden z obrazów, który wyobraziła sobie dziewczynka. Jeśli chcesz, namaluj go.
b/ Wymyśl inne, szczęśliwe zakończenie utworu. W swoim opowiadaniu możesz wykorzystać postacie ze znanych ci baśni.

PLANSZA I

Instrukcja dla grupy
Jak pracować?

1. Dokładnie zapoznajcie się z waszym zadaniem.
2. Wybierzcie lidera, czyli osobę, która pokieruje pracą w grupie, sekretarza, prezentera oraz strażnika czasu.
3. W trakcie pracy przyjaźnie rozmawiajcie ze sobą.
4. Wykonujcie zadanie w wyznaczonym czasie.
5. Uważnie słuchajcie tego, co zaprezentują przedstawiciele pozostałych grup.

PLANSZA II

Sześć kapeluszy myślowych

BIAŁY KAPELUSZ - zbiera informacje, stwierdza fakty, ustala dane
CZERWONY KAPELUSZ - odpowiada za uczucia, doznania, emocje
ŻÓŁTY KAPELUSZ - szuka pozytywnych stron w każdej sytuacji
ZIELONY KAPELUSZ - proponuje oryginalne rozwiązania
CZARNY KAPELUSZ - surowo ocenia, patrzy krytycznie na sytuację
NIEBIESKI KAPELUSZ - myśli, analizuje, porównuje

 

Opracowanie: Renata Skrucha

Wyświetleń: 12478