O nauczaniu ortografii raz jeszcze

Nauczanie zintegrowane w klasach 1-3 stanowi fundament dalszego kształcenia ucznia. Jeżeli dziecko w klasach młodszych rozszerzy zakres pojęć z różnych dziedzin, rozwinie swoje myślenie, opanuje sprawności dotyczące mówienia, czytania i pisania, wówczas możemy mieć nadzieje, że w klasach starszych nie napotka trudności w zdobywaniu wiedzy. Jednym z elementów kształcenia języka pisanego jest nauka ortografii. Nasza pisownia nastręcza uczniom mnóstwo kłopotów i jest przysłowiową zmorą. Brak sukcesów w tej dziedzinie nie zachęca do dalszej pracy nad opanowaniem ortografii i nie kształtuje pozytywnej motywacji uczenia się. Kłopoty z pisownią mogą stanowić dla dziecka poważną przeszkodą w osiąganiu sukcesów szkolnych.

Trudności z ortografią mają nie tylko dzieci dysgraficzne i dyslektyczne. Błędy zdarzają się prawie u wszystkich uczniów klas młodszych. Głównym ich źródłem jest niewiedza, brak umiejętności zastosowania odpowiedniej zasady, błędne skojarzenia i w małym stopniu wyćwiczone nawyki ortograficzne. Błędy i pomyłki spotykamy także u uczniów znających reguły ortograficzne a ich przyczyną może być pośpiech, niedyspozycja fizyczna lub psychiczna lub zbytnie zaabsorbowanie treścią.

Wiele błędów u dzieci młodszych wiąże się z osłabieniem słuchu, wzroku, wadą wymowy, nadpobudliwością czy nieuwagą. Nauczyciel powinien poznać przyczynę błędów, aby móc im przeciwdziałać. Praca nad utrwaleniem nawyków ortograficznych jest żmudna i długotrwała. Opanowanie poprawnej pisowni według mnie polega na ukształtowaniu nawyków wzrokowo - ruchowych tak by przy pisaniu myśleć o treści tekstu a nie o sposobie zapisania. Podanie tylko zasad poprawnej pisowni młodszym w wieku szkolnym jest niewystarczające, pełni tu rolę pomocniczą. Musimy pamiętać o tym, żeby kształtować nawyki, gdyż dzieci mają dobrą pamięć wzrokową, musimy pamiętać także o ciągłym treningu. Nawyki ortograficzne trzeba gruntownie utrwalać. Kształtowanie nawyków ortograficznych rozpoczynamy od pokazania obrazu graficznego wyrazu, jego analizy, zwrócenie uwagi na trudności mogące wystąpić w trakcie pisania oraz bardzo ważne są przy tym ćwiczenia w czytaniu, nauka tekstów na pamięć, ćwiczenia słownikowe, podpisywanie obrazków za pomącą gotowych ortogramów. Do tego celu bardzo pomocna jest loteryjka obrazkowo - wyrazowa oraz zabawy eliminujące monotonię i znużenie. Następny etap to pisanie, zaczynamy od przepisywania. Przepisywanie wcale nie musi być nudne. Może to być wypełnianie luk w zdaniach, rozwiązywanie rebusów, pisanie odpowiedzi na pytania, podpisywanie obrazków, wykorzystywanie słowniczków ortograficznych. Najlepszym sprawdzianem umiejętności ortograficzny jest samodzielne wypracowanie. W klasach młodszych prace samodzielne muszą być krótkie i dotyczące słownictwa, które zostały wcześniej opracowane pod względem ortograficznym. Następny etap to pisanie z pamięci. Natomiast pisanie ze słuchu jest ćwiczeniem najtrudniejszym i należy stosować je bardzo ostrożnie, dopiero po opanowaniu danego zasobu wyrazów pod względem pisowni. Dzieci w wieku 7-10 lat są bardzo chłonne i mają na ogół dobrą pamięć, co sprzyja kształtowaniu nawyków ortograficznych. Aby jednak mieć osiągnięcia konieczne jest zrozumienie istoty procesu kształtowania umiejętności i nawyków w prawnym pisaniu znajomość metodyki nauczania ortografii w klasach I-III, orientacja w zakresie materiału i jego złożoności oraz odpowiednie środki dydaktyczne.

Opracowanie: Teresa Bazylak

Wyświetleń: 1386